W Galerii IG Metall przy Alte Jakobstraße 149 w Berlinie, pod koniec czerwca 2014 otwarta została wystawa fotografii Mariana Stefanowskiego: „Solidarni zza muru”, która trwała do 25 lipca. Inicjatorem wystawy była dziennikarka polonijna Krystyna Koziewicz, która docierając do archiwum Stefanowskiego, uznała, iż dokument czasu upomina się o pamięć.  Realizacji projektu „Solidarni zza Muru” podjęło się Związek Dziennikarzy Polskich w Niemczech, Biuro Polonii oraz Stowarzyszenie Wolnego Słowa z Warszawy. Na kuratora wystawy organizatorzy zaprosili Wojtka Drozdka, który wraz z Ewą Marią Slaska przygotował katalog towarzyszący wystawie, przetłumaczony na język niemiecki przez Joannę Trümner. Koordynatorami projektu byli: Aleksander Zając z Biura Polonii w Berlinie, Ewa Maria Slaska i Krystyna Koziewicz.

 

Związki Zawodowe Metalowców (IG Metall) od samego początku zainteresowały się projektem tej wystawy i chętnie udostępniły pomieszczeń galerii na wystawę. W czasie stanu wojennego włączyły się one w akcję pomocy humanitarnej dla społeczeństwa polskiego i uważają, że nie należy zapomnieć o tym ciężkim i mrocznym okresie w historii Polski.

 

Marianowi Stefanowskiemu udało się opowiedzieć w swoich fotografiach historię tego miasta i jego mieszkańców w latach 1982-1989. Zdjęcia opowiadają też historię zamieszkałych tam Polaków i Niemców, organizujących pomoc dla wolnego słowa i wolnej myśli w kraju, protestujących przeciwko wojnie z własnym narodem i  nieobojętnych na krzywdę, którą ten cyniczny system wyrządzał swoim mieszkańcom. Autor nie uzurpuje sobie prawa do opowiedzenia całej historii, pokazania wszystkich zaangażowanych w Berlinie Zachodnim w walkę o „Solidarność” oraz mieszkańców tego miasta, którzy wspierali społeczeństwo polskie latami przysyłając paczki z żywnością, odzieżą i lekarstwami.

 

Niestety wiele ze zdjęć wykonanych przez Mariana Stefanowskiego zniszczył czas, te zapisy stały się ofiarami niedoskonałej przed ponad 30 laty techniki fotograficznej. Część zbiorów zaginęła w trakcie licznych przeprowadzek autora. Historia opowiadana przez niego – pomimo tych luk – tworzy jednak pewną całość. Począwszy od kwitu na lampę błyskową do Canona – powodu przyjazdu Mariana Stefanowskiego do Berlina 11.12.1981 r, kończąc na zdjęciu dzieci leżących na murze i przyglądających się życiu „po tamtej stronie” bez obawy, że ktoś będzie do nich strzelał, fotografie oddają atmosferę tamtych lat i jego metamorfozę.

 

Podczas przygotowywania wystawy organizatorzy przekonali się, jak zawodna jest ludzka pamięć – pomimo, że większość z nich mieszkała w Berlinie Zachodnim w latach 1981-1989, wiele godzin minęło na ustalaniu, kto, kiedy i w którym miejscu miasta został upamiętniony na zdjęciu. Spotkania te były też okazją do wspomnień o działaczach prosolidarnościowych w Berlinie i o niewidocznych na zdjęciach osób z drugiego szeregu, które podejmowały duże ryzyko w imię walki z komunizmem, jak na przykład barkarze szmuglujący sprzęt drukarski do Polski.

 

 

Witający gości – Przewodniczący Związku Zawodowego Metalowców Berlin-Brandenburgia-Saksonia (IG Metall) Oliver Höbel, dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności w Gdańsku – Bazyl Kerski, kurator wystawy – Wojciech Drozdek podkreślili rolę i wkład „Solidarności” w historii Europy 20-tego wieku jako siła napędowa do obalenia systemu, narzuconego narodom Europy Wschodniej po drugiej wojnie światowej. Laudator – Dr Piotr Olszówka zakończył swoje laudatio retorycznym pytaniem: Czy solidarność ludzi (pokazanych na zdjęciach Stefanowskiego), która zwyciężyla na 25 lat, zwyciężyła na trwałe?

 

Duże zainteresowanie wystawą potwierdziło, jak ważny jest ten okres w najnowszej historii Europy - lata poprzedzające upadek systemu komunistycznego i wkład polskiej diaspory do obalenia tego systemu, a w sposób pośredni również do upadku muru. Miejmy więc nadzieję, że solidarność i zaangażowanie tych ludzi nie poszła na marne i że zwyciężyła na trwałe. Zasłużyli oni z pewnością na to, aby ocalić ich historię od zapomnienia.

 

Wystawa „Solidarni zza Muru” pokazana zostanie w Warszawie w dniu 22 sierpnia w Domu Polonii o godz. 18.00, a w Centrum Solidarności w Gdańsku w 2015 roku.

 

Joanna Trümner

KALENDARIUM

  

Newsletter

 

 

PORTA POLONICA

  

POLONIA - MEDIA

 

  KWARTALNIK  POLONIJNY

 

 

 

Wir verwenden Cookies für die Funktionen auf unserer Website und um die Erfahrung unserer Nutzer zu verbessern.
More information OK